Biodiverzitet

Biodiverzitet predstavlja biološku raznovrsnost živog svijeta na našoj planeti. Posmatra se sa aspekta raznolikosti:

• Vrsta (mikroorganizama, gljiva, biljaka i životinja),
• Raznolikosti staništa (šume, livade, močvare),
• Genetska raznolikost.


Gubitkom biodiverziteta nestaju vrste, ekosistemi i genetička raznovrsnost, što naravno utiče na humanu populaciju. Direktna posljedica gubitka biodiverziteta, kao ključne pretpostavke za održanje lanca ishrane, je promjena ukupnih uslova za opstanak ljudske vrste.
Biološku raznolikost smanjuju skoro sve ljudske djelatnosti (industralizacija, turizam, saobraćaj, šumarstvo itd.) pa je iz tog razloga neophodno predvidjeti, pratiti i spriječiti uzorke nestajanja biološke raznolikosti u određenom području.

Devastacija prirode neminovno vodi u trajne promjene ne samo okoline kao prirodnog staništa, vrsta živih bića koja je naseljavaju i njihovog broja, nego i mogućnosti opstanka ljudskog društva. Od početka razvoja civilizacije, koji počiva na iskorišćavanju prirodnih resursa, promjene koje je čovjek izazvao ostavljaju neizbrisiv trag. Nekontrolisane sječe šuma, ogromni požari širom svijeta, negativni atmosferski uticaji (neposredno zagađeni vazduh i zemljište a posredno istanjeni ozonski omotač i intenzivnija kosmička zračenja) sistematski i nepovratno uništavaju jedini prirodni obnovljivi izvor kiseonika na Zemlji kao i najznačajniju branu od bujica i poplava. Procijenjeno je da je oko 45% od prvobitne količine šuma na Zemlji uništeno i to uglavnom u prošlom vijeku. Iako se djelimično obnavljaju, rapidno nestaju. Uzročno-posledično, promjene režima padavina, transpiracije i svih faktora koje regulišu velika šumska prostranstva kao dio ravnoteže neophodne za očuvanje životne sredine, dovode do trajnih promjena tipa i kvaliteta i ostalih staništa, a time i do djelimičnog ili potpunog nestanka uslova za život mnogih vrsta.
Čovjek, kao jedino svjesno biće na planeti, glavni je krivac za mnoge od tih promjena. Čak i za one koje nazivamo prirodnim katastrofama, jer je veliki dio njih nastao kao posljedica čovjekovih aktivnosti. Odavno se od strane najsvjesnijih elemenata društva ukazuje na ovaj problem. Međutim, tek kad su počele da izumiru i potpuno nestaju pojedine vrste, kad je postalo „golim okom" vidljivo da će zbog svega toga i ljudski rod biti prilično ugrožen ukoliko se ne preduzmu drastične i hitne mjere za promjenu ponašanja, za ograničenje štetnih uticaja od strane industrije i saobraćaja, preduzete su u mnogim zemljama i međunarodnim institucijama aktivnosti koje donose zakonsko regulisanje oblasti zaštite životne sredine.
Čovjek podrazumijeva (neistinito i nepravedno) sebe gospodarom svoga okruženja i to dokazuje na najgori mogući način. Međutim, polako i strpljivo, ali neumoljivo, priroda pokazuje ko je pravi gospodar. Tako, sva šteta koju čovjek pravi, a koja se ogleda u promjeni kvaliteta životne sredine, smanjenju biodiverziteta, izumiranju karika u lancu ishrane, genetskim mutacijama i slično, vraća mu se kao bumerang. To je očigledno kroz drastične promjena uslova na Zemlji, prije svega kroz promjenu klime koja je očigledna iz godine u godinu (blaga kišne zime, poplave).
Zato, osim nabrajanjem vrsta koje su čovjeku simpatične i koje su mu pred očima a koje nestaju – tigrovi, slonovi, pande, kitovi, razne vrste ptica; ili poražavajućim brojkama kao što su 34000 biljnih i 5200 životinjskih vrsta suočenih sa istrebljenjem - na svijest se najbolje može uticati prijetnjama koje su prisutne zbog gubitka biodiverziteta. A to su: ostaćemo bez vode, bez hrane, bez baze za pravljenje ljekova, umiraćemo od nepoznatih i strašnih bolesti, spržiće nas sunce, potopićemo se – nestaćemo sa lica Zemlje.
Poslednji je čas da stanemo i promijenimo odnos prema prirodi iz temelja, kako bi očuvali prirodu i njen biodiverzitet, čiji je čovjek neraskidivi dio. Sve što radi prirodi, radi samom sebi.
Praćenje stanja biodiverziteta za cilj ima njegovo očuvanje, unaprijeđenje i zaštitu, a usmjeren je na praćenje najreprezentativnijih vrsta i staništa od međunarodnog i nacionalnog značaja. Uvid u postojeće stanje biodiverziteta ostvaruje se putem praćenja stanja ugroženosti vrsta i staništa što je preduslov za adekvatnu zaštitu i djelovanje.

Novosti

Ne propustite novosti i obavještenja iz Agencije, upišite email adresu za besplatnu dostavu novog sadržaja!